Uzmanlara Göre Bakım Robotları Kısa Vadede İnsan Bakıcıların Yerine Geçmekten Çok, Onlara Destek Olacak Araçlar Olarak Görülüyor.
Dünya hızla yaşlanıyor ve evde bakım hizmetleri yeni bir eşikte. Japonya’dan İspanya’ya, Çin’den ABD’ye kadar birçok ülkede yapay zeka destekli robotlar; yaşlıların yalnızlığını azaltmak, sağlık durumlarını takip etmek, ilaçlarını hatırlatmak, düşme gibi acil durumları fark etmek ve bakım personelinin yükünü hafifletmek için geliştiriliyor. Bu teknolojiler artık yalnızca laboratuvarlarda denenen prototiplerden ibaret değil.
Bazıları evlerde yaşlılarla sohbet ediyor, bazıları bakım merkezlerinde egzersiz yaptırıyor, bazıları da sağlık verilerini ölçerek riskleri önceden bildiriyor. Brenda ve Brian Marquis, köpekleri Booker T. Bones’u da kaybettikten sonra, günlük yaşamda zorluk yaşamaya devam ediyorlardı. Bir desteğe ihtiyaçları vardı. Bu yardımı, günde birkaç kez koridordan oturma odalarına doğru yuvarlanarak gelen Robbie adlı bir robotta buldular. “Şimdi egzersiz yapmak ister misiniz? Lütfen evet ya da hayır diye cevap verin,” diye soruyor bakım robotu, 2012’de geçirdiği bir araba kazasından bu yana travmatik beyin hasarıyla yaşayan 59 yaşındaki Brian Marquis’e. “Evet,” diye yanıt veriyor. Ardından ayağa kalkıyor ve robotun şaşkın bakışlı dijital ekran “yüzü”, onu öğleden sonraki antrenmanında yönlendiren bir egzersiz videosuna dönüşüyor.
Marquis ailesine yardım eden makine New Hampshire Üniversitesi’ndeki bir laboratuvar tarafından uzaktan yönetiliyor ve Ulusal Yaşlanma Enstitüsü tarafından finanse edilen bir robot olarak öne çıkıyor. En yaşlı baby boomer kuşağı bu yıl 80 yaşına giriyor. Düşük ücretler, işten ayrılma oranları ile ağır iş yüklerinin neden olduğu evde bakım görevlisi eksikliği, Amerika’da bu sorunu daha da derinleştiriyor. Uzmanlara göre bakım robotları kısa vadede insan bakıcıların yerine geçmekten çok, onlara destek olacak araçlar olarak görülüyor. Japonya’daki bazı bakım merkezlerinde robotlar şarkı söyleyerek veya basit esneme hareketleri yaptırarak yaşlılarla etkileşim kuruyor. Yatak altına yerleştirilen uyku sensörleri ise gece kontrollerinde personelin yükünü azaltıyor. Avrupa’da ise Barcelona Belediyesi, yaşlı bakımında robotları doğrudan evlere taşımaya başladı. Kentte 600 robot, özel konutlara ve bakım merkezlerine yerleştirildi. Avrupa Birliği’nin COVID toparlanma fonlarından sağlanan 3,8 milyon euroluk destekle yürütülen program, özellikle bilişsel gerilemenin erken evresindeki yaşlılara yardımcı olmayı hedefliyor.